Jugów to duża malowniczo położona, największa  wieś w Górach Sowich.

 

Jugów leży pomiędzy grzbietem Gór Sowich, u podnóża  malowniczych zboczy Grabiny, Kalenicy, Rymarza i  Góry Żmij a Wzgórzami Wyrębińskimi. Jest typową wsią łańcuchową z licznymi koloniami i przysiółkami o długości ok. 4,5 km zajmującą rozległą dolinę wzdłuż Jugowskiego Potoku.

 

                                     Widok na Góry Sowie z drogi na Przełęcz Jugowską.

Odgałęzienia miejscowości Jugów ciągną się wysoko, dolinami potoków  aż do granicy lasu po Przełęcz Jugowską(805m) a z przeciwnej strony  do przedmieścia Nowej Rudy - Zdrojowiska i do wsi Przygórze z  którą Jugów  łączy droga z Woliborzem. Miejscowość Jugów jest położona w północno – zachodniej części powiatu kłodzkiego oraz Gminy Nowa Ruda.  

 

                                            Jugów Góry Sowie, centrum miejscowości.

Znaczna długość Jugowa powoduje duże zróżnicowanie wysokości nad poziomem morza między górną częścią wioski - położoną na poziomie 650 m, a jej dolną – południową częścią leżącą na wysokości 420 m. Uskoki tektoniczne o charakterze poprzecznym wykształciły urokliwe i widokowe wzgórza, z których otwierają się przepiękne panoramy Wzgórz Włodzickich i Gór Sowich.

   

 

Obecni mieszkańcy Jugowa to potomkowie osadników wojskowych przybyłych z centralnej Polski, repatriantów zza Buga, osób powracających z emigracji zarobkowej z zachodniej Europy – głównie polskich górników pracujących we Francji (Masyw Centralny, okolice Lilie, we wsi istnieje Towarzystwo Przyjaźni Polsko – Francuskiej ), jak również wielu niemieckich górników, którzy pozostali w Jugowie po zakończonej wojnie. Jedną z tradycji mieszkańców obecnego Jugowa,  odziedziczonych po ojcach jest hodowla gołębi pocztowych, przy ulicy Głównej istnieje siedziba sekcji Polskiego Związeku Hodowców Gołębi Pocztowych w Jugowie,  została założona w1946 roku i działa do dnia dzisiejszego. Polski Związek Hodowców Gołębi Pocztowych uznał Sekcję z Jugowa  za najlepszą sekcją średnią w całej Polsce.

 

                          Jugów - typowe sudeckie  osiedle domków  jednorodzinnych.

Przez miejscowość przebiegają dwa szlaki turystyczne - łącznikowe oraz główny szlak sudecki im. M. Orłowicza. Na szczycie Kalenica znajduje się jedyny w Górach Sowich -  rezerwat przyrody "Bukowa Kalenica" położony na  obszarze Jugowa, oraz wieża widokowa będąca znakomitym punktem widokowym na Sudety Środkowe.

                       

Wierzchołek Kalenicy (964 m) zajmuje stalowa, ażurowa dwupoziomowa wieża widokowa z 1923 roku, o wysokości 20 m. Te 70 stopni warto, a nawet trzeba pokonać, stal jest solidna, ale prześwity bardzo duże, więc przy oblodzeniu należy zachować najwyższą ostrożność.

 

Okoliczne góry a w nich szlaki turystyczne oraz trasy narciarskie i rowerowe, dają wspaniałą  możliwość zorganizowania pobytu latem jak i zimą  i stanowią o wysokich walorach użytkowych i turystycznych tej miejscowości.

Na zdjęciu powyżej, popularne miejsce odpoczynku,, Sowiego-rowera''  przy Jugowskim Potoku , dawna osada Nagóra. Zielony szlak turystyczny biegnący drogą obok, prowadzi do Zygmuntówki i dalej na Przełęcz Jugowską. Jak widać na zdjęciu - to nie tylko  moje ulubione miejsce.

 

 

                                                                Nagóra w zimie

 

Jugów jest siedzibą rozległego nadleśnictwa obejmującego największą  część Gór Sowich. Lasy wokół Jugowa obfitują w jagody i  wyjątkowe okazy grzybów, jest tu mnóstwo najbardziej poszukiwanych  prawdziwków a także  podgrzybki, kurki i koźlaki.

 

 

 Na zdjęciu powyżej zabytkowa siedziba nadleśnictwa w Jugowie. Pierwsze wzmianki o  pałacu w Jugowie, pochodzą już z czasów średniowiecznych. Do II wojny światowej pałacyk był siedzibą rodzinną hrabiego Ludwika von Pfeil und Ellguth.Po wojnie majątek przejęło Państwo Polskie, oddając go w latach 50-tych w zarząd Lasów Państwowych.

 

Nadleśnictwo Jugów położone jest w VII Sudeckiej Krainie przyrodniczo-leśnej, 2 Dzielnicy - Sudetów Środkowych. Powierzchnia nadleśnictwa zajmuje ok. 10 000 ha przygranicznej części powiatu kłodzkiego, na terenie gmin Nowa Ruda, Kłodzko, Radków oraz miasta Nowa Ruda. Obszarem swym obejmuje Góry Sowie, część Gór Bardzkich, Wzgórza Ścinawskie oraz Kotlinę Noworudzką. W lasach nadleśnictwa w Jugowie, rośnie głównie świerk, drugie miejsce zajmuje buk, następne w kolejności są: dąb, sosna, brzoza, modrzew, jodła, daglezja, jesion, jawor, grab. Obecnie w  lasach prowadzona jest przebudowa drzewostanów na wielogatunkowe z przewagą buka oraz z dużym udziałem jodły. Baza nasienna nadleśnictwa to 34 ha wyłączonych drzewostanów nasiennych, 284 ha drzewostanów nasiennych gospodarczych, 30 drzew doborowych. Drzewa doborowe to wyjątkowej jakości daglezje o wysokości ok. 50 m i pierśnicy dochodzącej do 100 cm.Nadlesnictwo prowadzi zajęcia, z dziećmi i młodzieżą, od przedszkola do szkół średnich. Razem z Noworudzkim Kołem Ekologicznym organizowane są warsztaty dla nauczycieli przedmiotów przyrodniczych.Spotkania edukacyjne odbywają się zarówno w szkołach i przedszkolach, jak i w terenie- dwie ścieżki przyrodniczo-edukacyjne:
1. "Szkółka leśna"
2. "Bagnisty las"

 

                  

Schronisko Kreuzbaude było budynkiem parterowym, nakrytym dwuspadowym dachem, z przeszkloną werandą umieszczoną na wysokiej podmurówce, mającej w najwyższym miejscu wysokość jednej kondygnacji. Malowniczo położone tuż obok popularnych stoków narciarskich, posiadało restauracje z tarasem i 8 miejsc noclegowych

 

Obiekt wchodził w skład  schronisk skupionych  wokół Przełęczy Jugowskiej, zlokalizowanych w najwyżej położonej partii Jugowa - osadzie Nagóra (Oberberg). Tuż poniżej Kreuzbaude czynne było najstarsze schronisko w Jugowie Zimmermannsbaude z 1895 roku, na zdjęciu poniżej widać wyraźnie jaka odległość dzieliła te dwa ciekawe ale niestety nieistniejące schroniska.

 

Zimmermannsbaude - schronisko w Górach Sowich, zbudowane w 1895 roku. Na początku istnienia była to mała gospoda i nosiła nazwę - Gasthof zum Hausdorfer Kreuz, był to niewielki  drewniany obiekt z tarasem od strony południowo-zachodniej.

 

Po przejęciu  gospody przez Thedora Zimmermanna, do istniejacej gospody dobudowano murowaną przybudówkę, którą powiększono na początku XX wieku, zmieniła ona całkowicie wcześniejszy wygląd obiektu.

 

 

Dalej idąc w dół, wzdłuż  spływu  Jugowskiego Potoku, gdzieś poniżej obecnej Bukowej Chaty, istniało piękne schronisko w stylu tyrolskim, Neu Mühl-Baude z pięknymi tarasami, z czynną i  bijąca rekordy popularności restauracją. Schronisko powstało około 1914 roku, oferowało jak na owe czasy w Górach Sowich, znaczną ilość 30-tu miejsc noclegowych, rozmieszczonych w 10-ciu pokojach gościnnych. Obecnie jak po wielu obiektach w okolicy Przełęczy Jugowskiej, po dawnej szwajcarce nie pozostał prawie żaden ślad.

 W Jugowie czynne były jeszcze  dwa schroniska -  Marienbaude położone w nieistniejącym przysiółku  Jastrzebiec ( Köhlengrund)  - okolice leśniczówki (nad basenem i dalej nad szkółką leśną).

 

 

                                                Jugów - Jastrzębiec, początek XX wieku.

Drugie to  schronisko Franziskabaude należące do diecezji wrocławskiej i pełniące przed wojną funkcje domu wypoczynkowego dla młodzieży katolickiej, po wojnie ośrodek Świdnickich Wagonów a obecnie pensjonat Sowi Dwór.

 

W Jugowie znajdziemy ciekawe przykłady zabudowy mieszkalnej, opartej na regionalnej architekturze, które swoją urodą i detalami przyciągają wzrok. 

W lecie  czynny jest w sezonie letnim, pięknie położony odkryty basen, wybudowany przed wojną, znajdujący się w górnej części Jugowa.

 

 

                              Stacja Narciarska w Jugowie -  Jugów Park

 

Nartostrady Jugów Park w Jugowie, należą do najlepszych w Sudetach. Zadowolą one  bardzo wybrednych i zaawansowanych narciarzy. Są długie, ciekawe i w pełnej skali trudności. Dzięki takim cechom, stok na Rymarzu można porównać tylko do słynnego Stożka w okolicach Wisły.

 

    Na zdjęciu odcinek okrężnej trasy Jugów-Parku,  nad schroniskiem Zygmuntówka na stoku Rymarza.

Wyciąg Rymarz czynny jest: Pon-Pt 10-21 Sobota 9-21 Niedziela 9-19. Informacje o pracy górnego wyciągu ,,Besterek'' na Jugowskiej Polance, najpewniejsze są po telefonie do obsługi ,,Bukowej Chaty''.

 

                                          Wyciągu ,,Besterek'' na Jugowskiej Polance.

    

                     Na Jugowskiej Polance -  stok Besterek - możemy podziwiać bajeczne górskie widoki.

Dojazd na Przełęcz Jugowską - na główny parking, istnieje od dwóch stron - od Kamionek (droga Kamionki - Przełęcz Jugowska doczekała się nowej nawierzchni i jest dobrze utrzymana) i od Jugowa (lub Sokolca). Można też dojechać od Jugowa ul. Małachowskiego i  zaparkować bezpośrednio pod Bukową Chatą, tuż obok dolnej stacji stoku ,,Na Rymarzu’’ ale  ta informacja jest skierowana jest głównie dla  posiadaczy samochodów z napędem 4x4.

 

                        Na zdjęciu odcinek okrężnej trasy Jugów-Parku od strony Przełęczy Jugowskiej. 

 

                                         Na  zdjęciu dolna stacja wyciągu ,,Na Rymarzu"

 

                                           Widok na Bukową Chatę z schroniska Zygmuntówka.

Góra Żmij nad Jugowem -  to znakomite warunki do uprawiania rekreacji lotniczej w dziedzinie: paralotniarstwa, lotniarstwa oraz szybownictwa.Przygotowane startowisko na Żmijowej Polanie umożliwia loty nad południowymi stokami Gór Sowich. Warunkiem wykonywania lotów w tym miejscu jest przestrzeganie zasad ustalonych z nadleśnictwem.  Starty możliwe są przy wietrze z kierunków S-SW. Deniwelacja wynosi około 380m. Teren startowiska został wygrodzony z obszaru leśnej szkółki i oznaczony linką. Znajduje się ona na wysokości 50 cm od gruntu. Przy wejściu na teren szkółki jest wywieszony regulamin startów. Możliwe loty termiczne i żaglowe. Zalecany wiatr do startów do 5 m/s. Lądowisko widoczne jest ze startu, pozbawione istotnych przeszkód terenowych. Jedna z legend głosi że  na Górze Żmij w drugiej połowie XVIII wieku mieszkał kilka miesięcy w roku, baron Stillfried -  największy właściciel na Ziemi Kłodzkiej w ówczesnych czasach. Do swojej myśliwskiej chaty w górach, przyjeżdżał zaprzęgiem złożonym z oswojonych pięknych jeleni. W latach trzydziestych Góra Żmij była popularnym celem wycieczek i wybitnym  punktem widokowym. W 1937 roku, Niemcy  zespół skałek na Górze Żmij, uznawanym powszechnie za najokazalszą grupę w całych Górach Sowich, ustanowili  pomnikiem  kultury przyrody.

 

                 Popularna niemiecka  widokówka z skałkami na Górze  Żmij, z początku XX- wieku. 

Jugów i Przełecz Jugowska, to  miejsca znane każdemu  turyście  i rowerowemu maniakowi z okolic. Droga na Wielką Sowę  z Przełęczy Jugowskiej, jest bardzo popularnym pieszym szlakiem i jednym z najważniejszych punktów wypadowych na Wielką Sowę. Przejście przez Przełęcz Jugowską znane było już od początków XVII wieku tj. od czasu gdy powstał tu tzw. szlak węglowy z Nowej Rudy do Pieszyc i dalej do Bielawy.Jadąc rowerem na Wielka Sowę, czy tez do schronisk w Sokolcu, po drugiej stronie szczytu, warto skorzystać z czarnego szlaku rowerowego do Koziego Siodła, (poniżej Przełęczy Jugowskiej w stronę Pieszyc). W 2012 roku na tym odcinku wybudowano nową szeroka drogę.

 

   Na zdjęciu: Droga - czarny szlak rowerowy do Koziego Siodła - w zimie idealny odcinek na narty biegowe.

Na początku drogi (czerwony szlak) na Jugowskiej Polance, znajdują się wiaty z kominkami  i miejsca na ogniska.

 

                     Na zdjęciu powyżej: Przełęcz Jugowska -czerwony główny szlak sudecki na Wielką Sowę.

Historycznym obiektem oferującym nocleg w Jugowie jest Schronisko PTTK  Zygmutówka  www.zygmuntowka.pl   Położone jest  na wysokości 740 m n.p.m. poniżej Przełęczy Jugowskiej na stoku Rymarza, na terenie Parku Krajobrazowego Gór Sowich. 

 

                        Schronisko  Zygmutówka - widok na obiekt od strony Bukowej Chaty.

Dobre warunki do uprawiania turystyki pieszej, narciarskiej i rowerowej. Tuż obok schroniska Zygmuntówka, na wyciągnięcia kijka, czynny jest główny wyciąg narciarski Jugów- Parku.

 

                                 Schronisko  Zygmutówka - stado owiec na stoku, tuz obok schroniska. 

                         Jugów - miejscowość  z gwarancją pięknych widoków......

 

 

 

 

      

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

                                                         Schronisko PTTK Zygmuntówka"im.Zygmunta Scheffnera
                                                                    ul. Świętojańska 30 57 - 430 Jugów